Tagarchief: jeugd

Afbeelding

Do’s en don’ts jongereninspraak transitie Jeugdhulp

wordle transitieMomenteel zijn veel jongeren en cliëntenraden vanuit de verschillende Jeugd sectoren druk bezig om mee te denken over ‘de transitie’. Vaak worden hiertoe bijeenkomsten georganiseerd waar jongeren hun mening kunnen geven. Deze bijeenkomsten zijn niet allemaal even goed ingesteld op jongeren… Jammer, want jongeren kunnen een inhoudelijk erg waardevolle bijdrage leveren als zij daartoe goed in staat worden gesteld. Om u op het nippertje nog iets meer op weg te helpen hier nog wat do’s en don’ts uit de praktijk:

 

Hoe niet?

Moeilijke papieren: Jongeren een berg moeilijke papieren laten lezen. (beleidsplan, verordening etc. ga er maar aan staan). Jongeren kunnen afhaken omdat ze het teveel leeswerk vinden. Of begrijpen het niet goed. Worden er onzeker van. Of hebben geen tijd hiervoor. (ze zijn vrijwilliger en hebben ook nog andere bezigheden!). Of zien de berg moeilijke papieren en komen daardoor al niet naar de bijeenkomst. Als je dan ook nog eens helemaal niet aan bod komt, of er niks van hebt begrepen, waarom heb je dan die berg papier doorgeworsteld?!

Gemixte bijeenkomsten met jongeren en ouders vallen niet bij alle jongeren in goede aarde. Jongeren vinden ouders al gauw overheersend. Zien zaken heel anders. Of voelen zich niet vrij om zelf ook wat te vertellen doordat er ouders bij zijn. Of jongeren voelen zich gekwetst door hetgeen ouders zeggen. Standpunten kunnen ook tegenstrijdig zijn, dat kan zaken lastig of ingewikkeld maken. Doorgaans is de verhouding jongeren-ouders vaak ook erg scheef. (2 jongeren op 40 volwassenen waaronder veel ouders bijvoorbeeld).

Locatie: In een grote formele zaal met veel mensen iets vertellen kan best spannend zijn. Laat staan als het over moeilijke, kwetsbare en persoonlijke dingen gaat. Locaties zijn niet altijd makkelijk bereikbaar. Soms hebben jongeren een enorme reistijd om naar een bijeenkomst te komen. (3u reistijd voor een bijeenkomst waar je misschien niet eens je mond hebt open kunnen doen).

Groepjes: Vaak wordt er in groepjes gewerkt. Dit zijn soms erg grote groepen, waarin je maar kort tijd hebt om je zegje te doen. Eventueel ook gemixt met ouders en andere volwassenen. Soms komen jongeren helemaal niet aan bod. Door de veelheid mensen die allemaal iets willen zeggen. Gespreksleiding is niet altijd gewend om met jongeren te praten, en hen tot hun recht te laten komen.

Waar mag je over meepraten? Vaak wordt vooraf bepaald waar je iets van mag vinden, in plaats van dat je zelf mag bepalen waar je iets over wil zeggen.

Jargon: veel bijeenkomsten en plannen zijn doorspekt van jargon. Geef in begrijpelijke taal aan wat je bedoelt, niet iedereen kent alle afkortingen en begrippen! Jongere: “we zitten hier niet in de 2e kamer…!” 

Terugkoppeling: Jongeren zien niet altijd terug dat er iets met hun inbreng wordt gedaan. Dan vraag je je af of het wel zin heeft om mee te praten.

Tijdpad: Het tijdpad voor inspraak, meepraten en dergelijke is vaak erg krap. Of je volgende week even een uitgebreide reactie klaar hebt over het ingewikkelde beleidsplan van 50 pagina’s waar je nog niks van snapt…

Veel werk: Jongeren hebben wel meer te doen! Cliëntenraden zijn er voor de belangenbehartiging en medezeggenschap van cliënten in hun eigen instelling. Dat op zich is al heel veel werk! Allerlei overstijgende zaken, zoals rondom de transitie met gemeentes praten komt daar nog eens bij. Sommige cliëntenraden hebben zelfs te maken met meerdere transitieregio’s, dus meermalen hetzelfde inspraaktraject doorlopen, wat net overal even anders is. Zodat je je toch meermalen moet verdiepen in de regionale situatie. En de cliëntenraden krijgen niet extra tijd of ondersteuning voor al deze extra bezigheden. Het gaat hier om kwetsbare jongeren die vrijwilligerswerk doen, en nog heel veel andere zaken aan hun hoofd hebben in hun jonge leven. Ze zijn geen doorgewinterde fulltime beleidsmedewerkers.

Privacy: Maak niet ongevraagd foto’s en zet dit ook niet ongevraagd op Twitter!

Kwetsbaarheid: Breng jongeren niet in verlegenheid, sommige vragen kunnen te confronterend zijn.

Hoe wel?

Verwachtingen: Zorg dat jongeren van tevoren goed weten wat ze kunnen verwachten.

Duidelijke uitleg: Maak een goede samenvatting die begrijpelijk is. En leg een en ander nog eens goed uit in een presentatie. Je hebt mensen die meer visueel ingesteld zijn, of mensen die liever zelf lezen, of mensen die liever luisteren. Voor elk wat wils… Beperk je tot de kern. En zorg dat mensen de essentie begrijpen.

Vroegtijdig betrekken: Betrek jongeren vroegtijdig op inhoud. En niet pas als alle plannen eigenlijk al gemaakt zijn.

Regie: Laat jongeren zelf de regie hebben: waar willen zij graag over praten. Wat missen ze, vinden ze belangrijk enz.

Terugkoppeling: Laat zien wat je met de inbreng van jongeren hebt gedaan.

Tijdsinvestering: Realiseer je wat een werk het is voor jongeren om zich in bepaalde zaken te verdiepen.

Veiligheid: Creëer veiligheid voor kwetsbare jongeren. Geef jongeren de ruimte om zelf hun grenzen goed aan te geven. Jongeren vinden het vaak fijn als ze met andere jongeren in een groepje zijn. Dit wordt vaak als veiliger ervaren dan wanneer ze alleen met volwassenen aan tafel zitten. Zorg voor een gespreksleider die gewend is om met jongeren in gesprek te zijn en een veilige setting kan creëren. En zorg dat de vertrouwde ondersteuner er bij kan zijn.

Succes! Ik ben benieuwd naar jullie ervaringen!

Advertenties

Ouderraad bedoel je?

Regelmatig kom ik instellingen in de Jeugd sector tegen die zeggen een cliëntenraad te hebben. Deze instellingen wekken dan de indruk dat ze bijvoorbeeld een jongerenraad hebben. Staat op de website te lezen, of in een folder. Soms wordt het ook gezegd. Een raad met echte jongeren denk je dan die de organisatie adviseren vanuit hun jeugdige perspectief. Jongeren en kinderen die cliënt zijn bij deze instelling. Die weten hoe het is om problemen te hebben. En die vanuit die ervaring een zinvolle bijdrage kunnen leveren aan het beleid van de instelling. Fantastisch als dat het geval is…

Echter; in de praktijk blijken niet al deze ‘cliëntenraden’ daadwerkelijk te bestaan uit jeugdige cliënten. Vaak blijkt het om ouders van jeugdige cliënten te gaan. Ouders die weliswaar ook cliënt van de instelling zijn omdat hun kind daar in zorg is.  Soms zijn deze volwassenen zelfs geen ouders van een kind in zorg, maar betrokken volwassenen die hart voor de jeugd hebben. Daar is niks mee en het is heel fijn dat deze mensen zich inzetten om de zorg aan jeugdigen te verbeteren. Ik vind een ouderraad een heel nuttig iets, het is ook heel belangrijk dat ouders betrokken worden en ook mee kunnen praten over de zorg aan kinderen. Maar: noem het dan geen jongerenraad of cliëntenraad. Maar zeg als instelling gewoon dat je een ouderraad hebt, of familieraad. Dat is wel zo duidelijk.

Het ouderperspectief of het familieperspectief kan hele relevante adviezen geven, maar wel vanuit het ouderperspectief. En zo moeten instellingen er ook mee omgaan. Alleen jeugdigen zelf kunnen aangeven wat zij zelf vinden.  Dan kunnen ouderraad en jongerenraad elkaar op een aantal fronten zelfs goed aanvullen.Image

En als het je als instelling nog niet gelukt is om medezeggenschap door jeugdige cliënten zelf te organiseren, zeg dat dan gewoon eerlijk. En kijk wat er voor nodig is om dat ook te kunnen realiseren!

Ik ken een meisje…

In mijn stad leeft een meisje van mijn leeftijd. We hebben op dezelfde basisschool gezeten. Dit meisje is al jaren dakloos. Toen ze mij een keer om geld vroeg hebben mijn vriend en ik haar meegenomen naar de shoarmaboer (toen at ik nog vlees…), Ze moest even wennen toen we haar vroegen wat met ons te eten. Ze had erg veel trek en dorst. Al gauw was ze meer op haar gemak en zaten we flink te kletsen. Ik zei dat ik haar kende van de basisschool. En na wat uitleg wist zij het ook weer.

Ik vertelde haar dat ik een aantal jaar in de maatschappelijke opvang had gewerkt en dat ik nu actief was in het ondersteunen van  belangenbehartiging van dak- en thuislozen. Zij vertelde dat ze al jaren dakloos is, en verslaafd.  Haar leven is altijd heel erg moeilijk geweest.  Ondanks veel ellende gaat er een enorme zachte kracht van haar uit.

Met deze zachte kracht maakte ik nader kennis toen we met GroenLinks te gast waren in de nachtopvang.  Voor veel GroenLinksers was dit de eerste keer dat ze nader kennismaakte met dak- en thuislozen.  Een mijnheer was opgefokt en ging uit z’n dak tegen een van de vreemde gasten. Dit meisje greep in op een zachte krachtige manier. De man kalmeerde en de GroenLinkse gasten voelden zich weer veilig.

Toen ik in de binnenstad woonde scharrelde ze regelmatig door mijn straat, het hoofd op de grond gericht, op zoek naar geld of peukjes. Ze vroeg me eens wat te drinken, maar durfde toen niet binnen te komen.  Als ze me ziet is ze altijd heel attent. Vraagt hoe het met mijn dochter en mijn vriend gaat en doet ze de groeten.  Regelmatig hoor ik een enthousiaste ‘Hi Jenny’ als ik weer eens hard door de stad fiets.

Onlangs kwam ik haar weer tegen bij het station, waar ze wel eens  een AA-tje van me krijgt. Ik vond dat ze er goed uitzag. Ze zei dat dat kwam doordat ze had vastgezeten. Ze heeft inmiddels gelukkig al een tijdje een vaste plek in een sociaal pension. Ze wil al jaren naar een zorgboerderij ver weg van de randstad, maar om allerlei redenen lukt dat niet.  Ze kan er bijvoorbeeld pas heen als ze clean is. Als ze eens clean is en uit de afkick kliniek komt, dan valt ze altijd weer in een gat. Is er geen voldoende stevig vervolg voor haar. Waardoor ze in no time weer verslaafd is.  Ze geeft ook aan dat ze hulp nodig heeft, maar krijgt dit onvoldoende en niet op het moment dat dit het hardste nodig is. Ze heeft de wil om een gezond leven te leven. Ze heeft alleen de juiste steun en het vertrouwen nodig om daar te geraken.  En wil niet behandeld worden als iemand waar geen eer meer aan te behalen is. Ieder mens is het waard om de steun te krijgen die het wil en nodig heeft.

Ze wil heel graag moeder worden maar weet dat dat nu niet kan. Het raakt me als ik zie hoe blij ze voor me is als ik haar vertel over de baby die in mijn buik groeit. Ik hoop dat ik ooit zo blij voor haar kan zijn.

Mooi voorbeeld: jongeren reiken Gouden Oor prijs uit

De cliëntenraad van GGZ Kinderen en Jeugd Rivierduinen heeft de vertrekkend directeur een mooi afscheidscadeau gegeven.  Hij kreeg uit handen van de jongeren de ‘Gouden Oor prijs’. Omdat hij jarenlang erg goed naar de jongeren geluisterd heeft. En als geen ander het belang van medezeggenschap door jongeren heeft uitgedragen binnen en buiten de eigen organisatie.  Hij vertelde dat hij de inbreng van de jongeren nodig heeft om zijn werk goed te kunnen doen en om de organisatie scherp te houden. De jongeren van de cliëntenraad brengen zaken aan de orde die anders niet gezien worden.  De jongeren voelden zich erg serieus genomen, gezien en gehoord.

De cliëntenraad zal voortaan jaarlijks een gouden oor gaan uitreiken aan iemand die goed naar de jongeren in de Jeugd GGZ geluisterd heeft.  De jongeren hopen hiermee een positieve stimulans te geven en positief aandacht te vestigen op het belang van aandacht voor de stem van de jonge cliënt.

Onze jongeren heeft het heel veel complimenten opgeleverd. Een jongere heeft zelf een geweldige toespraak gehouden. 2 meiden hebben in het creatieve therapie-atelier een mooi oor in elkaar geknutseld. We hebben een bericht op Intranet geplaatst zodat iedereen kon zien dat we de directeur in het zonnetje hebben gezet. En natuurlijk hebben we gezorgd dat het een grote verrassing was! De directeur was blij verrast, nam het oor stralend in ontvangst.

Dit mooie voorbeeld kan prima worden overgenomen door andere cliëntenraden in het land! Bedenk je eigen prijs. Knutsel iets moois met elkaar en maak er een feestje van!  Het werkt heel stimulerend om aandacht te hebben voor wat goed gaat, daar bij stil te staan en blij mee te zijn.


De Jeugd GGZ huilt…

Geachte leden van de Vaste Kamercommissie voor VWS,

De jongeren van de cliëntenraad van GGZ Kinderen en Jeugd Rivierduinen vraagt u de voorgestelde bezuinigingen in de GGZ niet op de voorgestelde manier door te laten gaan.

Wij zijn 6 jongeren, allemaal cliënt of recentelijk geweest in de Jeugd GGZ. Wij vertegenwoordigen zo’n 3000 cliënten in onze instelling waar voornamelijk ambulante zorg geleverd wordt. Wij weten dus als geen ander hoe het is om GGZ nodig te hebben. Om ons leven op de rails te houden en krijgen. Om zoveel als mogelijk mee te kunnen doen als ieder ander. Naar school gaan, vrienden maken, onszelf ontwikkelen, leren omgaan met onze psychische problemen.

Wij zijn erg geschrokken van de plannen van minister Schippers.  De plannen getuigen van weinig inzicht en oog voor de context van jonge mensen met psychische problemen.

Jonge cliënten staan aan het begin van hun leven. En hebben vaak al veel meegemaakt.  Als deskundige hulp niet meer voor iedereen toegankelijk is voorzien wij grote problemen. Juist bij veel psychische problemen is het noodzakelijk om in een zo vroeg mogelijk stadium de juiste hulp te krijgen. Om ergere problemen en blijvende schade te voorkomen.  Denk bijvoorbeeld aan schizofrenie; elke psychose heeft blijvende hersenschade tot gevolg. Denk aan een depressie, dat wil je niemand onnodig een dag langer aandoen. Denk aan slachtoffers van kindermishandeling die hierdoor beschadigd zijn. Denk aan jonge mensen met ouders die zelf psychische problemen hebben, wat voor kinderen niet meevalt om daarin gezond op te groeien. En zo kunnen we nog wel even doorgaan.

De GGZ is jarenlang bezig geweest om o.a. middels preventie mensen zoveel mogelijk in een vroegtijdig stadium te helpen. GGZ problemen worden uit de taboesfeer gehaald, mensen leren dat het niet hun eigen schuld is. En durven gelukkig steeds vaker hulp te zoeken. De voorgestelde maatregelen maken kapot wat met veel moeite is opgebouwd en nog steeds erg kwetsbaar is.

Veel mensen met psychische problemen hebben weinig geld, vaak als gevolg van hun psychische problemen. We zijn bang dat deze mensen uitgesloten zullen worden van zorg. Dat kan en mag niet gebeuren!

Wij vinden dat heel onverstandig en harteloos bovendien. Je kunt mensen niet uitsluiten van zorg. Kinderen hebben vaak geen invloed op de gezinsinkomsten – en uitgaven. Als je ouders het niet kunnen betalen dan heb jij in de toekomst geen zorg meer. Dat kan toch niet! Wij worden daar heel verdrietig en boos van.

Als je 18 bent moet je de eigen bijdragen zelf gaan betalen, maar waarvan? De meeste jongeren hebben zowiezo weinig geld. Jongeren met problemen hebben vaak als gevolg van hun problemen nog minder te besteden. Als gevolg van psychische problemen hebben zij vaak een opleiding onder hun niveau gedaan, als ze al een opleiding af hebben kunnen ronden. Niet elke jongere met psychische problemen is in staat om een bijbaan te hebben.  Geen van onze cliëntenraadsleden zou zelf in staat zijn om de bijdragen zoals voorgesteld te betalen. Ook voor onze ouders zou het niet altijd mogelijk zijn om dit te betalen.  Veel mensen met psychische problemen houden het financiële hoofd maar net boven water.  Als de minister naar de inkomens had gekeken van de mensen die gebruik maken van GGZ had zij dit kunnen weten…

Het aantal keren dat je van een psycholoog gebruik kunt maken zeer beperken vinden wij ook heel onverstandig. Hoeveel zittingen je nodig hebt hangt helemaal af van je persoonlijke situatie, dat is niet in een standaardpakket te stoppen. GGZ problemen vragen tijd, geduld, oog voor je context en aandacht. Geen haastwerk, tijdsdruk en standaardisering. Worden jonge mensen in de toekomst dan halverwege hun traject weggestuurd? In het ziekenhuis word je toch ook niet halverwege een operatie naar huis gestuurd?!

We zijn bang dat de minister E-health ziet als vervanging van werkelijk menselijk contact. Vanachter een computer kun je niet zien hoe het werkelijk met iemand gaat. Waardoor belangrijke signalen gemist kunnen worden. Met alle mogelijke gevolgen van dien. Bovendien is juist het menselijk contact met de behandelaar een belangrijk onderdeel van de behandeling.  Uit onderzoek blijkt dat de behandelrelatie een hele belangrijke succesfactor is in het slagen van je behandeling. De GGZ is geen fabriek, maar daar werken mensen. En daar worden mensen behandeld. Dat willen we graag zo houden!

Als je wil bezuinigen zou je juist moeten inzetten op meer, sneller, passender en kwalitatief betere zorg. En de drempel om in zorg te komen nog verder moeten verlagen. Zodat mensen in een zo vroeg mogelijk stadium van de ontwikkeling van hun problemen in staat worden gesteld om de draad van hun eigen leven weer zelf op te pakken.

Niet alleen in de zorg zou aandacht moeten zijn voor psychische problemen. Het is van groot belang dat kennis van GGZ ook gebruikt wordt in bijvoorbeeld het onderwijs. Zodat problemen inderdaad vroegtijdig gesignaleerd kunnen worden.  En de problemen niet onnodig uit de hand hoeven te lopen, onnodig menselijk leed en hoge kosten ons bespaard zullen blijven.

De plannen van de minister zijn volgens ons dan ook het tegenovergestelde van bezuinigingen.  Het ontbreekt de plannen aan visie, context en kennis van de Jeugd GGZ. Wij gaan graag met u in gesprek!

Met vriendelijke groet,

Cliëntenraad GGZ Kinderen en Jeugd Rivierduinen