Categorie archief: wetgeving

Borgen ondersteuning medezeggenschap cruciaal!

na-stemmen-mondje-dicht

Enige tijd hik ik met pijn in mijn buik tegen deze blog op… Afgelopen jaar heb ik als ondersteuner in de medezeggenschap zelf ervaren hoe slecht ondersteuning van cliëntenraden in de wet geregeld is. Nadat ik  bijna 10 jaar met mijn hele hart erg succesvol een cliëntenraad in de Jeugd GGZ heb ondersteund ben ik de laan uitgestuurd. Tegen de wil van de cliëntenraad. En we kunnen hier niks aan doen. Dit is een enorm pijnlijk proces geweest wat de cliëntenraad en mij persoonlijk tot in mijn ziel geraakt heeft.

De wet is de cliëntenraden hierin niet tot steun. Cliëntenraden kunnen niet bepalen op wat voor manier en door wie zij ondersteund worden. Het is niet voor niks dat cliëntenraden er vaak voor kiezen om een onafhankelijke ZZP-er in te huren als ondersteuner. Iemand die niet ook tevens werknemer is van de zorgaanbieder. Van een ZZP-er kun je af zodra je dat wil, dat is een van de voordelen van een ZZP-er inhuren. Maar wat er gebeurd is dat instellingen bepalen wanneer zij van een ZZP-er af willen, in plaats van dat cliëntenraden zèlf hierin de regie hebben

Met het gevolg dat cliëntenraden op ingrijpende wijze ernstig worden gehinderd in hun werk, of zelfs worden bedreigd in hun voortbestaan.  Juist nu er op dit moment in het sociale domein erg veel gaande is. Cliëntenraden hebben erg veel op hun bordje liggen ten tijde van ingrijpende veranderingen en veel bezuinigingen.  Organisaties willen door met snijden, reorganiseren en fuseren. Door de ondersteuning weg te halen worden cliëntenraden  zo ingrijpend getroffen dat het erg lastig is om stevig door te kunnen gaan met het inhoudelijke cliëntenraadswerk

De overheid werkt aan een participatiesamenleving. Er wordt vanuit eigen kracht hard gewerkt aan menig kanteling en transformatie. Waarbij de burgers meer regie over hun eigen leven gaan krijgen. Wetgeving moet ondersteunend zijn bij een dergelijk proces. Dat ook de medezeggenschapswetgeving hierbij van groot belang is, is de overheid ontgaan. Wat gebeurd er: de medezeggenschapsrechten die geregeld waren in de WMCZ (Wet Medezeggenschap Cliënten Zorginstellingen) zijn voor en deel overgeheveld naar de Wmo. Waarbij gemeenten nu ruimte krijgen om hier al dan niet invulling aan te geven. Het hangt er dus van af of jouw gemeente dit begrijpt en belangrijk vindt of het recht wat je eerst wel had nu nog wel van kracht is.

WMCZ naar Nieuwe Jeugdwet: ouders toegevoegd aan representativiteit: Voor het jeugdige deel van de cliëntenraden zijn de WMCZ rechten meegenomen naar de Nieuwe Jeugdwet. Hierover schreef ik eerder al een blog. Kort samengevat: De WMCZ rechten zijn wel meegenomen maar er zijn nu ouders aan toegevoegd. Cliëntenraden moeten nu representatief zijn voor cliënten èn ouders. Dit kan voor cliëntenraden in de jeugd medezeggenschap onhandig uitpakken. Hierover is vanuit landelijke cliëntenorganisaties  vorige week een manifest verschenen. Om gemeenten en instellingen te helpen om vooral de jongeren zelf ruim baan te geven in de medezeggenschap. Omdat de wet onhandig uit kan pakken heeft GroenLinks Leiden een motie ingediend waarin is geregeld dat de gemeente borgt dat medezeggenschap door jongeren zelf gebeurd. Deze motie is inmiddels in zo’n 20 steden aangenomen.

Het zou natuurlijk veel beter zijn als de wet geen gaten vertoond waar cliëntenraden last van kunnen hebben. De wet moet cliëntenraden juist behulpzaam zijn. In cliëntenraden werken kwetsbare mensen vrijwillig enorm hard aan het verbeteren van hulp voor hun mede-cliënten. Dat ten overstaande van grote machtige instellingen die soms andere belangen hebben. Uitermate belangrijk dat hierin de stem van de cliënt en de cliëntenraden zorgvuldig gehoord en stevig gepositioneerd wordt!  En dat zij hierin de ondersteuning krijgen die zij nodig hebben.  Ondersteuning zou stevig geborgd moeten zijn in de medezeggenschapswetgeving.

Als ondersteuner ben je geen wegwerpartikel! en heb je een belangrijke rol in de kwaliteit van de medezeggenschap. Je bouwt een band op met raadsleden. Je werkt samen erg intensief aan moeilijke dingen. Je ondersteunt een groepsproces, zorgt voor continuïteit en hebt kennis van allerlei zaken.  Je bent een veilige plek met een groot hart waarbij mensen die heel veel hebben meegemaakt tot groei en bloei kunnen komen.

Cliëntenraden en ondersteuners laat van je horen!  Er zijn al signalen dat meerdere cliëntenraden het moeilijk hebben doordat instellingen de ondersteuning weghalen, dit kan blijven gebeuren doordat dit niet goed geborgd is. Is dit ook gaande in jouw instelling of cliëntenraad? maak dit dan kenbaar. Bijvoorbeeld bij LOC.